Stichting ANGOB

 

MET ONWILLIGE POLITICI IS HET SLECHT ALCOHOLBELEID VOEREN

Komende herfst is het vijfentwintig jaar geleden dat het ministerie van (toen nog) VWS startte met de eerste campagne onder het motto: "Drank maakt meer kapot dan je lief is". De alcoholconsumptie in ons land had op dat moment dertig jaar van onafgebroken stijging achter de rug.

De door het hoge alcoholgebruik veroorzaakte problemen waren zo groot geworden dat ingrijpen noodzakelijk was. In artikel 22 van de Grondwet staat namelijk onder andere te lezen: "de overheid treft maatregelen ter bevordering van de volksgezondheid". De start van een campagne door VWS betekende tevens de erkenning dat met uitsluitend verslavingszorg de problematiek niet in de hand gehouden kon worden.

We zijn nu een kwart eeuw verder en de problemen zijn alleen maar groter geworden. In de eerste jaren van de campagne is het hoofdelijk alcoholgebruik met enkele procenten afgenomen. Sindsdien schommelt het wat rond een ongezond hoog niveau. De toename van de problemen is dan ook gewoon doorgegaan. De meeste nadelige gevolgen van een hoge alcoholconsumptie komen namelijk pas na jaren tot uiting.

De alcoholnota van1986 stelt reeds dat voor een effectief alcoholmatigingsbeleid een brede aanpak noodzakelijk is. Het beleid zou op drie pijlers moeten rusten, kort geformuleerd voorlichting, hulpverlening en wetgeving. De voorlichting kwam vlot op gang met de campagnes "Drank maakt meer kapot . . . ". Wel was niet altijd iedereen even gelukkig met de uitvoering.

De verslavingszorg heeft min of meer in stilte organisatievorm en werkwijzen bijgesteld. De wetgeving is echter halverwege in het proces blijven steken. De herziening van de Drank- en Horecawet kwam tot stand onder minister Borst. In die wet zijn diverse suggesties uit de alcoholnota overgenomen. Echter nog steeds als suggesties. Om ze effectief te maken zijn uitvoeringsbesluiten nodig. En daar hebben regering en Tweede Kamer het tot nu toe laten afweten.

De Tweede Kamer heeft de aanpak van de alcoholreclame overgelaten aan zelfregulering door de alcoholbranche. Dat heeft de ( vrijwillige! ) Code voor de Alcoholreclame opgeleverd. Een code gericht op kwaliteitsverbetering van de reclame, niet op vermindering van de alcoholconsumptie. Misleidende en suggestieve reclame wordt er niet door tegengaan. Over de totale hoeveelheid reclame zwijgt de Code eveneens.

De lobby van de alcoholbranche weet regelmatig politici en zelfs ministers van gedachten te doen veranderen. Zo verklaarde minister Klink bij zijn aantreden dat hij de "happy hours" zou gaan verbieden. Een grote meerderheid van de Tweede Kamer had daar een jaar eerder om gevraagd. Een jaar na zijn aantreden was Klink van mening veranderd, en niet bereid de motie van de Kamer uit te voeren.
De afgelopen weken hebben wij hetzelfde gezien. Kamerleden verklaren eerst voorstander te zijn van drastische maatregelen om het comazuipen tegen te gaan. Maar als dan een kleine partij de meest effectieve maatregel daartoe: verhoging van de leeftijdsgrens naar 18 jaar voorstelt, laten de dames en heren volksvertegenwoordigers het met vaak doorzichtige smoesjes afweten.

dr.ir. D. Korf